home · article
Yangxian Xue Ya
Yángxiàn xuě yá · 阳羡雪芽
Yangxian Xue Ya to współczesne wcielenie jednej z najstarszych i najbardziej literacko wysławianych tradycji herbacianych Chin. Nazwa chińska 阳羡雪芽 (Yángxiàn Xuěyá), co dosłownie oddaje się jako „Śnieżny Pęd z Yangxian”, wywodzi się z wierszy Su Shi, a korzenie herbaty sięgają epoki Tang, kiedy Lu Yu osobiście polecił…
Yangxian Xue Ya to współczesne wcielenie jednej z najstarszych i najbardziej literacko wysławianych tradycji herbacianych Chin. Nazwa chińska 阳羡雪芽 (Yángxiàn Xuěyá), co dosłownie oddaje się jako „Śnieżny Pęd z Yangxian”, wywodzi się z wierszy Su Shi, a korzenie herbaty sięgają epoki Tang, kiedy Lu Yu osobiście polecił miejscową herbatę na dwór cesarski. Stała się ona pierwszym w historii Chin danem gongcha, dając początek całemu systemowi zaopatrzenia dworskiego. Odtworzona w 1984 roku, Yangxian Xue Ya zachowuje ducha wielkiej tradycji poetyckiej w każdej filiżance.
1. Klasyfikacja i pochodzenie:
- Typ: Zielona herbata (绿茶, lǜchá). Niefermentowana, stopień utlenienia minimalny.
- Kategoria: Nowoczesny, odtworzony sławny herbata Chin (新创名茶, xīnchuàng míngchá), przedstawiciel trzeciego pokolenia herbat z Yixing. Produkt z chronionym oznaczeniem geograficznym (农产品地理标志, zarejestrowany przez Ministerstwo Rolnictwa ChRL 16 kwietnia 2010 roku).
- Pochodzenie: Chiny, prowincja Jiangsu (江苏省, Jiāngsū shěng), miasto Yixing (宜兴市, Yíxīng shì). Strefa produkcji znajduje się w południowej, pagórkowato-górskiej części Yixing, nad brzegiem jeziora Taihu (太湖), w obrębie Narodowej Strefy Turystycznej Taihu. Główne miejscowości: Zhangzhu (张渚), Xizhu (西渚), Taihua (太华) i 6 kolejnych – łącznie 9 jednostek administracyjnych.
- Współrzędne geograficzne: Około 31.20° N, 119.80° E (orientacyjnie – południowa, pagórkowata część Yixing).
2. Historia i znaczenie kulturowe:
-
Historia: Historia herbaty w Yixing (starożytna nazwa: Yangxian, 阳羡; później Yixing, 义兴) jest jedną z najlepiej udokumentowanych w światowej kulturze herbaty, liczącą ponad dwa tysiące lat.
Pierwsze wzmianki o herbacie z tych terenów pochodzą z czasów Zachodniej dynastii Han: filolog Shao Jinhan (邵晋涵) w komentarzu do Erya (《尔雅正义》) zanotował: „Hanowie mieli wyrażenie ‘kupić herbatę w Yangxian’, a zatem już za Zachodnich Han ceniono picie herbaty”. W V wieku traktat Tongjun lu (《桐君录》) odnotował: „W Jinling wszędzie produkują znakomitą herbatę” (晋陵皆出好茗), a Jinling to starożytna nazwa Changzhou, pod które podlegało Yixing.
Rozkwit nastąpił w epoce Tang. Za rządów Tang Su-zonga (756–762) gubernator Changzhou Li Qijun (李栖筠, Lǐ Qījūn) otrzymał od buddyjskiego mnicha próbkę miejscowej herbaty. Do degustacji zaproszono „świętego herbaty” Lu Yu (陆羽, Lù Yǔ), który ocenił smak jako „najbardziej aromatyczny na świecie” (芬芳冠世, fēnfāng guàn shì) i zarekomendował go jako daninę dla cesarza. Tak herbata z Yangxian stała się pierwszym udokumentowanym gongcha w historii Chin, dając początek instytucji zaopatrzenia dworskiego (贡茶制度). W „Kanonie herbaty” Lu Yu napisał: „Changzhou, powiat Yixing – [herbata] rodzi się u góry Junshan, pod północnym szczytem grzbietu Xuanjiaoling” (常州义兴县生君山悬脚岭北峰下).
Za Tang Wu-zonga (841–846) roczne dostawy sięgały 18 400 jin. Pierwsza partia herbaty (急程茶, „herbata pilna”) musiała dotrzeć do Chang’anu szlakami pocztowymi konno przed świętem Qingming. Aby zarządzać produkcją, w Yixing utworzono Dwór Danin Herbaty (贡茶院) z ponad 30 budynkami, tysiącem mistrzów i 30 000 robotników sezonowych.
Poeta Lu Tong (卢仝, Lú Tóng, 795–835), zwany „herbacianym nieśmiertelnym” (茶仙), żył jako pustelnik na górze Mingling (茗岭) w Yixing i ułożył słynną „Pieśń siedmiu czarek” (《七碗茶歌》), która stała się jednym z kamieni węgielnych kultury herbaty Azji Wschodniej i jest czczona jako „księga przebudzenia” japońskiej drogi herbaty. Pojawił się w niej skrzydlaty wers: „Dopóki Syn Niebios nie skosztuje herbaty z Yangxian, sto traw nie ośmiela się zakwitnąć jako pierwsze” (天子须尝阳羡茶,百草不敢先开花).
W epoce Song herbata przestała być daniną dworską, ale zdobyła serca literatów. Wielki poeta Su Shi (苏轼, Sū Shì, 1037–1101), wielokrotnie bywający w Yixing i marzący, by „kupić pole w Yangxian, uprawiać mandarynki i się zestarzeć”, napisał wers: „Śnieżnego pędu szukam dla Yangxian, mlecznej wody powinieneś mi dostarczyć z Huishan” (雪芽我为求阳羡,乳水君应饷惠山). To właśnie ten wers dał nazwę współczesnej herbacie.
W epokach Yuan i Ming herbata nadal trafiała na dwór. Miasteczko Zhangzhu stało się największym rynkiem herbacianym Jiangsu. Jednak pod koniec epoki Qing technologia produkcji została utracona, a ogrody herbaciane popadły w ruinę.
Odrodzenie nastąpiło w 1984 roku: z inicjatywy uczonego-herbaciarza Zhang Zhichenga (张志澄, Zhāng Zhìchéng) opracowano nową technologię, opartą na tradycji herbaty z Yangxian, i stworzono Yangxian Xue Ya – przedstawiciela „trzeciego pokolenia” słynnych herbat z Yixing (po tangowskim Yangxian Zisun i mingowskim Jie cha). W 1989 roku herbata otrzymała tytuł Ogólnochińskiej Sławnej Herbaty od Ministerstwa Rolnictwa. W 2010 roku – państwową rejestrację oznaczenia geograficznego.
-
Nazwa: Yangxian (阳羡) – starożytna nazwa Yixing, używana od czasów Han; dosłownie „słoneczna zazdrość”, prawdopodobnie związana z toponimią miejscowych wzgórz. Xue (雪) – „śnieg”, opisuje biały meszek na pąkach, przypominający płatki śniegu. Ya (芽) – „pęd, pączek”. Pełna nazwa dosłownie: „Śnieżny Pęd z Yangxian” – poetycki obraz wywodzący się z wiersza Su Shi.
-
Znaczenie kulturowe: Yangxian Xue Ya jest nierozerwalnie związana z dwoma wielkimi symbolami Yixing – herbatą i gliną yixing (紫砂, zǐshā). To właśnie w Yixing rodzą się słynne czajniczki zisha, a połączenie „herbaty z Yangxian w czajniczku z yixingu” przez wieki uznawane było za ideał estetyki herbacianej. Literackie dziedzictwo herbaty – od Lu Yu do Su Shi, od Lu Tonga do Tang Yina (唐寅) – czyni ją bodaj najbardziej „poetycką” zieloną herbatą Chin. Mingowski znawca Yuan Hongdao (袁宏道) pisał: „Herbata z Wuyi ma posmak lekarstwa, Long Jing – posmak fasoli, a herbata z Yangxian ma ‘złoty bezsmakowy’ smak, [który jest] najwyższą klasą” (阳羡茶有”金不味”,够得上茶中上品).
3. Opis botaniczny i surowiec:
- Gatunek: Camellia sinensis var. sinensis.
- Odmiana / kultywar: Główne: yxingska populacyjna drobnolistna odmiana (宜兴群体小叶种, Yíxīng qúntǐ xiǎoyè zhǒng) – uznana lokalnie odmiana doskonała, oraz Zhuye zhong (槠叶种, zhū yè zhǒng). Dodatkowo wykorzystywane są klony: Fuding Da Bai Cha (福鼎大白茶), Zhenong 137, 139, 113 (浙农137、139、113), Yingshuang (迎霜), Longjing Changye (龙井长叶) – wszystkie odznaczają się obfitym meszkiem i zwartym pączkiem.
- Zbiór: Wczesna wiosna. Dla najwyższej klasy: przed Qingming (清明, ~5 kwietnia) – czyste pączki. Dla pierwszej klasy: jeden pączek i jeden listek w początkowej fazie rozwoju (一芽一叶初展). Dla drugiej klasy: jeden pączek i jeden-dwa listki. Zawartość aminokwasów w zbiorze wiosennym ≥ 4,2%.
- Standard zbioru: Do wyprodukowania 500 g herbaty najwyższej klasy potrzeba 40 000–50 000 pączków.
- Wymagania surowcowe: Całe, świeżo zebrane pędy bez uszkodzeń mechanicznych, z obfitym białym meszkiem, równe pod względem wielkości.
4. Terroir i specyfika uprawy:
- Rzeźba terenu i geografia: Południowa część Yixing to krajobraz pagórkowato-górski (丘陵山区) na zachodnim brzegu jeziora Taihu. Kraina słynie z jaskiń krasowych (słynne Shanquandong i Zhanggongdong), gajów bambusowych („Morze Bambusów”, 竹海) oraz obfitości źródeł wapiennych. Ogrody herbaciane znajdują się na łagodnych stokach i tarasach, otoczone lasem i bambusem.
- Wysokość uprawy: 40–100 m n.p.m. Mimo niewielkiej wysokości, obfite zachmurzenie znad Taihu oraz osłona okolicznych wzgórz tworzą sprzyjający mikroklimat.
- Klimat: Subtropikalny monsunowy. Średnia roczna temperatura 15,7°C. Wilgotność ≥ 70%. Liczba dni z mgłą w roku – ponad 200. Znaczna różnica temperatur dziennych i nocnych. Rozproszone światło przenikające przez pokrywę chmur i korony drzew sprzyja nagromadzeniu substancji aromatycznych.
- Gleby: Głębokie czerwono-żółte gleby laterytowe (红黄壤, hónghuáng rǎng), miąższość warstwy żyznej ≥ 1 m. pH 4,5–6,5, zawartość materii organicznej ≥ 3%. Lesistość terenu – 74%.
- Agrotechnika: Rdzeń strefy produkcji leży w obrębie Narodowej Strefy Turystycznej Taihu, gdzie zabronione jest stosowanie nawozów chemicznych i pestycydów. Od 1998 roku część plantacji przekształcono na uprawę ekologiczną i certyfikowano przez Narodowe Centrum Rozwoju Produktów Ekologicznych. Zachmurzone, mgliste środowisko o rozproszonym świetle (漫射光) sprzyja zwiększonej syntezie aminokwasów i związków aromatycznych.
5. Technologia produkcji:
Technologia Yangxian Xue Ya łączy tradycyjne ręczne techniki z nowoczesnym sprzętem. Cały proces ukierunkowany jest na maksymalne zachowanie integralności delikatnego pędu, nadanie prostej, igiełkowatej formy i „wydobycie” białego meszku. Do produkcji używa się instrumentów bambusowych i drewnianych, minimalizujących utlenianie wskutek kontaktu z metalem.
- Rozkładanie świeżego liścia (鲜叶摊放 — xiān yè tānfàng): Zebrany surowiec rozkłada się cienką warstwą w przewiewnym pomieszczeniu na 4–5 godzin. Wilgoć się wyrównuje, rozpoczyna się pierwotny rozwój aromatu.
- Utrwalanie (杀青 — shāqīng): Przeprowadza się w bębnowej maszynie (滚筒杀青) w temperaturze około 280°C. Wysoka temperatura zapewnia szybkie i całkowite unieczynnienie enzymów, zachowując jasnozielony kolor i zapobiegając powstawaniu „surowej” trawiastości.
- Lekkie skręcanie (轻揉 — qīng róu): Delikatne skręcanie przez 8–10 minut. Celem jest umiarkowane uszkodzenie ścianek komórkowych dla pełnego późniejszego ekstrahowania podczas parzenia, bez nadmiernego naruszania kształtu pędu.
- Suszenie wstępne (初烘 — chū hōng): Temperatura 90–110°C, podsuszanie do wilgotności pośredniej.
- Skręcanie powtórne (复揉 — fù róu): Dodatkowe formowanie w celu utrwalenia kształtu.
- Formowanie (理条 — lǐtiáo): Prostowanie i wyrównywanie pędów dla nadania charakterystycznej igiełkowatej formy.
- Suszenie końcowe i „wydobywanie meszku” (整形干燥 — zhěngxíng gānzào / 搓条提毫 — cuōtiáo tíháo): W temperaturze 50–80°C mistrz rozciera i wyciąga pędy, jednocześnie „podnosząc” biały meszek na ich powierzchni. To na tym etapie kształtuje się firmowy wygląd: proste, cienkie igiełki pokryte srebrzystym meszkiem – owe „śnieżne pędy”.
Cały proces prowadzony jest z minimalnym użyciem narzędzi metalowych. Dla herbaty najwyższej klasy każde 500 g gotowego produktu zawiera 40 000–50 000 pojedynczych pączków.
6. Cechy organoleptyczne:
- Wygląd suchego liścia: Kształt igiełkowaty (针芽状, zhēnyá zhuàng) – pędy proste, cienkie, gęsto skręcone (紧直匀细). Barwa – nasycona szmaragdowozielona z dobrze widocznym srebrzystobiałym meszkiem (翠绿显毫). Wysoka jednorodność kształtu i rozmiaru.
- Aromat suchego liścia: Czysty, delikatny, z nutą „młodej” świeżości (清香, qīngxiāng). Dla drogich zbiorów przed Qingming charakterystyczny jest tzw. „delikatny aromat” (嫩香, nèn xiāng) – subtelny, słodkawy. W partiach wiosennych wyczuwalny jest ton kasztanowy (栗香).
- Aromat naparu: Elegancki i czysty (清雅, qīngyǎ), średniej intensywności, bez ostrości. Tonacja – świeża zieleń z lekkimi nutami kasztanowymi i kwiatowymi. Aromat trwały.
- Smak: Świeży i czysty (鲜醇, xiānchún), z wyraźną sacharozową słodyczą (甘醇, gānchún). Goryczka i cierpkość minimalne – zawartość polifenoli jest stosunkowo niska (około 14,7% według źródła), a zawartość aminokwasów podwyższona, co nadaje wyraźny wymiar „świeżości” (鲜爽度). Posmak – łagodny, z powracającą słodyczą.
- Barwa naparu: Delikatnie zielona, przejrzysta i jasna (嫩绿清澈明亮).
- Herbaciane dno (zaparzony liść): Delikatne, równe, całe „bukiety” pędów (嫩匀成朵), jasnozielonej barwy z żywym połyskiem (绿润鲜活).
7. Skład chemiczny:
- Polifenole (茶多酚): Zawartość około 14,7% – stosunkowo niska jak na zieloną herbatę, co tłumaczy łagodność, nie-mocność i minimalną goryczkę. Główne katechiny: EGCG, ECG, EGC.
- Aminokwasy (氨基酸): Podwyższona zawartość – ≥ 4,2% dla wiosennego zbioru najwyższej klasy. Dominuje L-teanina, zapewniająca wyraźną „świeżą słodycz” i sprzyjającą relaksacji. Wysoki stosunek aminokwasów do polifenoli to kluczowy wskaźnik jakości, określający „indeks świeżości degustacyjnej”.
- Kofeina (咖啡碱): Typowy poziom – 2,5–3,5% suchej masy. Łagodne pobudzenie w synergii z L-teaniną.
- Witaminy: Witamina C (dobrze zachowana dzięki szybkiemu utrwaleniu w wysokiej temperaturze), witaminy B₁, B₂, E, K.
- Składniki mineralne: Fluor (15 mg/100 g – wysoka zawartość, sprzyjająca ochronie zębów), potas, mangan, cynk, selen.
- Olejki eteryczne: Aromat kasztanowy tworzy się podczas prażenia; delikatne nuty kwiatowe – linalol i geraniol.
- Specyfika składu: Korzystny stosunek aminokwasów do polifenoli (ponad 0,28) – cecha określająca przynależność herbaty do najwyższej kategorii smakowej „świeży i słodki”.
8. Właściwości prozdrowotne:
- Wyraźna aktywność antyoksydacyjna: Katechiny, zwłaszcza EGCG, według źródeł rozkładają tłuszcze o 30% szybciej niż katechiny zwykłej zielonej herbaty, co może wynikać ze specyfiki surowca.
- Łagodne pobudzenie: L-teanina i kofeina w synergii zapewniają jasność umysłu bez pobudzenia nerwowego.
- Ochrona zębów: Wysoka zawartość fluoru (15 mg/100 g) hamuje aktywność bakterii próchnicotwórczych.
- Wsparcie metabolizmu: Katechiny sprzyjają normalizacji gospodarki lipidowej.
- Wsparcie układu sercowo-naczyniowego: Polifenole i witamina E wspólnie działają na elastyczność naczyń.
- Wzmocnienie odporności: Witamina C i polifenole mają ogólne działanie wzmacniające.
- Funkcje poznawcze: L-teanina sprzyja generowaniu fal alfa w mózgu, poprawiając koncentrację.
- Przeciwwskazania: Nie zaleca się picia na pusty żołądek. Nową herbatę warto odczekać 10–15 dni przed spożyciem w celu „zdjęcia ognia”. Wrzątek (powyżej 85°C) niszczy chlorofil i pogarsza smak.
9. Parzenie:
- Temperatura wody: 80–85°C. Wrzątek powyżej 85°C jest niepożądany: niszczy chlorofil, napar żółknie, smak staje się szorstki. Jednak, zgodnie z miejscową tradycją, dobrej jakości Yangxian Xue Ya dobrze znosi też gorętszą wodę – niektórzy herbaciarze z Yixing parzą ją nawet w 90–95°C, zauważając, że dno herbaciane pozostaje równe.
- Ilość herbaty: 3 g na 150 ml (proporcja 1:50). Dla gaiwanu: 5 g na 100–120 ml.
- Naczynia: Szklana szklanka (idealna do obserwacji rozwijania się „śnieżnych pędów”). Porcelanowy gaiwan (盖碗). Czajniczek z yxingskiej gliny zisha (紫砂壶) – historycznie i estetycznie najbardziej „ojczyste” naczynie dla tej herbaty.
- Przebieg:
- Ogrzać naczynie gorącą wodą, wylać.
- Wsypać herbatę.
- Dla gaiwanu: płukanie (润茶) – 1 raz, 5 sekund. Pierwsze zalanie – 20 sekund.
- Dla szklanej szklanki: metoda górnego zalewania (上投法) – napełnić szklankę wodą do 70%, następnie opuścić herbatę, odczekać 2–3 minuty.
- Liczba zalań: 4–5 dla najwyższej klasy (gaiwan); 3 zaparzenia dla szklanki.
- Po otwarciu opakowania – spożyć w ciągu 72 godzin dla maksymalnego zachowania aromatu.
10. Przechowywanie:
- Warunki: Hermetyczne opakowanie, ochrona przed światłem, wilgocią i obcymi zapachami.
- Temperatura: Lodówka 0–5°C przy ścisłym zamknięciu – optymalnie. Dla krótkotrwałego przechowywania (do 2 miesięcy) – chłodne, ciemne miejsce.
- Okres przydatności: 6–12 miesięcy. Nową herbatę zaleca się odczekać 15 dni w zamkniętym opakowaniu w celu „zdjęcia ognia” (褪火气). Po otwarciu – spożyć jak najszybciej (najlepiej w ciągu 72 godzin), aby zapobiec ulatnianiu się delikatnego aromatu.
11. Cena i podróbki:
- Przedział cenowy: Najwyższa klasa (特级, czyste pączki) – od 800 juanów za 500 g i więcej. Pierwsza klasa (一级) – 400–700 juanów. Druga klasa (二级) – 150–400 juanów.
- Jak uniknąć podróbek:
- Sprawdzenie kształtu: Autentyczna Yangxian Xue Ya to cienkie, proste igiełki ze srebrzystobiałym meszkiem. Jeśli pędy są wygięte, grube lub brakuje meszku – prawdopodobna jest podmiana.
- Ocena aromatu: Powinien być czysty, delikatny, elegancki. Aromat „przypalony”, ostry lub stęchły to oznaka naruszenia technologii lub nieświeżości.
- Sprawdzenie naparu: Delikatnie zielony, przejrzysty, jasny. Żółty lub mętny napar świadczy o starej lub niskiej jakości herbacie.
- Dno herbaciane: Pędy powinny rozwijać się w równomierne, całe „bukiety” o jasnozielonej barwie. Porwane lub ciemne liście to znak grubego surowca.
- Pochodzenie: Żądać potwierdzenia ze strefy chronionego oznaczenia (9 miejscowości południowego Yixing).
12. Ciekawostki:
- Yangxian stała się pierwszym udokumentowanym gongcha (herbatą dworską) w historii Chin – polecił ją osobiście Lu Yu około 766 roku. Wcześniej herbatę dostarczano na dwór, ale to właśnie przykład Yangxian sformalizował instytucję zaopatrzenia dworskiego.
- „Pieśń siedmiu czarek” Lu Tonga, napisana po degustacji herbaty z Yangxian, stała się jednym z najbardziej wpływowych tekstów poetyckich o herbacie w literaturze światowej i wywarła bezpośredni wpływ na kształtowanie się japońskiej drogi herbaty.
- Mingowski znawca Yuan Hongdao w porównawczej degustacji postawił herbatę z Yangxian wyżej niż Wuyi i Long Jing, zauważając jej unikalny „złoty bezsmakowy smak” (金不味) – termin opisujący ten właśnie „czysty, przejrzysty” charakter, do którego dążą zenistyczni mistrzowie herbaty.
- Yixing to jedyne miasto na świecie, które jest jednocześnie kolebką wielkiej tradycji herbacianej i wielkiej tradycji naczyń do herbaty (zisha). Połączenie „Yangxian Xue Ya w czajniczku z yixingu” to kwintesencja chińskiej estetyki herbacianej.
- Podczas rozkwitu tanguńskiego systemu gongcha każdej wiosny na otwarcie zbiorów w Yixing zjeżdżali gubernatorzy Changzhou i Huzhou, a 30 000 robotników wychodziło na stoki herbaciane. Pierwszą partię „pilnej herbaty” wieziono konno szlakami pocztowymi 4000 li (ok. 2000 km) przez 10 dni, by zdążyć na „Bankiet Qingming” na dworze.
13. Porównanie z innymi zielonymi herbatami:
- Xi Hu Long Jing (西湖龙井, Xīhú Lóngjǐng): Obie to sławne zielone herbaty o bogatej historii, ale zupełnie innego typu. Long Jing jest płaską, smażoną na woku herbatą o aromacie fasolowo-kasztanowym i oleistej teksturze. Yangxian Xue Ya jest igiełkowata, o delikatnym, eleganckim aromacie i bardziej „przejrzystym” smaku. Mingowski Yuan Hongdao uważał herbatę z Yangxian za lepszą od Long Jing.
- Bi Luo Chun (碧螺春, Bìluóchūn): Obie pochodzą z regionu Taihu (Bi Luo Chun ze wschodniego brzegu, z Suzhou; Yangxian – z zachodniego, z Yixing). Bi Luo Chun jest skręcona spiralnie, o aromacie owocowo-kwiatowym; Yangxian Xue Ya jest prosta, igiełkowata, o bardziej surowym, „czystym” profilu.
- Xinyang Mao Jian (信阳毛尖, Xìnyáng Máojiān): Obie to igiełkowate zielone herbaty o obfitym meszku. Mao Jian jest zwykle bardziej cierpka i „mocniejsza”; Yangxian Xue Ya – łagodniejsza i słodsza, z niższą zawartością polifenoli.
- Anji Bai Cha (安吉白茶, Ānjí Báichá): Obie cechują się podwyższoną zawartością aminokwasów i łagodnym, „świeżym” smakiem. Jednak Anji Bai Cha jest płaska, z odmiany biało-listnej Bai Ye 1 Hao; Yangxian Xue Ya jest igiełkowata, z tradycyjnych drobnolistnych odmian yxingskich, z bardziej „ciepłym” kasztanowym odcieniem.
Na zakończenie:
Yangxian Xue Ya to herbata, za którą stoi jeden z najjaśniejszych rozdziałów chińskiej historii herbaty. Narodziła się z wersu Su Shi, ale korzeniami sięga epoki, gdy Lu Yu po raz pierwszy wypowiedział „芬芳冠世” – „najbardziej aromatyczna na świecie” – i ten aromat podbił cesarski dwór. Dziś, gdy zaparzacie te cienkie srebrnozielone igiełki w przezroczystej szklance lub w yxingskim czajniczku, dotykacie tradycji liczącej półtora tysiąca lat. Herbata wynagrodzi was delikatnym, eleganckim aromatem, czystym słodkawym smakiem bez szorstkości i tym właśnie nieuchwytnym „złotym bezsmakowym smakiem”, który mingowski znawca postawił wyżej i Long Jing, i Wuyi. To herbata dla tych, którzy cenią przejrzystość i głębię w jednej filiżance – i odrobinę poezji do herbaty.